Υγεία & Ασφάλεια Εργασίας4 λεπτά ανάγνωση

Τεχνικός Ασφαλείας: τι ισχύει αν έχετε έστω έναν εργαζόμενο

Αν απασχολείτε προσωπικό, ο Τεχνικός Ασφαλείας δεν είναι προαιρετικός — και το «όριο των 50» που όλοι επικαλούνται αφορά τον Ιατρό Εργασίας, όχι εσάς. Από 1.1.2026 άλλαξαν και τα όρια για το αν μπορείτε να ασκήσετε ο ίδιος τα καθήκοντα. Τι ισχύει, πόσες ώρες χρειάζονται, ποιες προθεσμίες τρέχουν σε ατύχημα και τι κινδυνεύετε, σε απλά λόγια.

Ισχύον κατά τον έλεγχο πηγών της 11.09.2026. Η νομοθεσία άλλαξε τρεις φορές μέσα σε δεκατέσσερις μήνες — αν το διαβάζετε αργότερα, ζητήστε επιβεβαίωση.

Ποιος υποχρεούται

Αν έχετε έστω έναν εργαζόμενο, η απάντηση είναι πρακτικά ναι. Το άρθρο 498 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου (ΚΕΔ, π.δ. 62/2025) ορίζει δύο μόνο σκαλοπάτια: κάτω από 50 εργαζόμενους απαιτείται Τεχνικός Ασφαλείας· από 50 και πάνω, Τεχνικός Ασφαλείας ΚΑΙ Ιατρός Εργασίας. Κατώτερο σκαλοπάτι που να σας εξαιρεί δεν προβλέπεται, και η Επιθεώρηση Εργασίας το εφαρμόζει πάγια από τον πρώτο εργαζόμενο.

Η πιο συχνή παρανόηση: το «όριο των 50» αφορά τον Ιατρό Εργασίας. Αντίστροφα, σε ειδικές εκθέσεις (μόλυβδος, αμίαντος, καρκινογόνοι, βιολογικοί παράγοντες) αναφέρεται ότι Ιατρός Εργασίας απαιτείται και κάτω των 50· δεν το επιβεβαιώσαμε σε πρωτογενή διάταξη, οπότε αν σας αφορά μη στηριχθείτε στο όριο.

Καλύπτεστε με δικό σας εργαζόμενο, εξωτερικό συνεργάτη, ΕΞΥΠΠ (Εξωτερική Υπηρεσία Προστασίας και Πρόληψης) ή συνδυασμό (499 ΚΕΔ), με δικές σας δαπάνες.

Η ανάθεση δηλώνεται υποχρεωτικά ηλεκτρονικά (άρθρο 28 ν. 5239/2025): την υποβάλλετε εσείς στο sepenet.gr με κωδικούς TAXISnet και ο μηχανικός την αποδέχεται, με μόνο δικαιολογητικό τη σύμβαση ανάθεσης, χωριστά για την έδρα και για κάθε υποκατάστημα ή χώρο τρίτου — και επανυποβάλλεται σε κάθε μεταβολή και ανά δωδεκάμηνο (ΥΑ 50067/28/2017).

Μπορείτε να τον κάνετε εσείς;

Συχνά ναι, αλλά τα όρια άλλαξαν από 1.1.2026 (502 §§4-7 ΚΕΔ, άρθρο 30 ν. 5239/2025):

  • Κατηγορία Α΄: ποτέ, ούτε με έναν εργαζόμενο.
  • Κατηγορία Γ΄ (γραφείο, κατάστημα, εστίαση): εσείς, έως 20 άτομα, με 10ωρη επιμόρφωση (512 ΚΕΔ).
  • Κατηγορία Β΄ (συνεργείο, βιοτεχνία, πρατήριο): έως 20 άτομα αν έχετε πτυχίο πολυτεχνείου (με άδεια ΤΕΕ) ή πανεπιστημίου σε σχετικό αντικείμενο ή ΤΕΙ, και ειδικότητα τεχνικού ασφαλείας από αυτές που προβλέπει ο νόμος (503) — με 35ωρη επιμόρφωση αν η ειδικότητα δεν είναι του κλάδου σας. Χωρίς τέτοιο πτυχίο, έως 5 άτομα: 35ωρη επιμόρφωση και τίτλος ΕΠΑ.Λ., Σ.Α.Ε.Κ. ή άλλης αναγνωρισμένης τεχνικής σχολής ή άδεια εμπειροτέχνη σε σχετικό αντικείμενο, ή αποδεδειγμένη άσκηση της δραστηριότητας επί δεκαετία και πλέον. Το παλιό όριο των 3 ατόμων καταργήθηκε, και από 6 έως 20 η εναλλακτική δεν είστε εσείς αλλά εργαζόμενός σας πλήρους ωραρίου με τα προσόντα του νόμου (502 §4β).

Πρακτικά: βιοτεχνία με 8 άτομα και ιδιοκτήτη χωρίς πτυχίο ΑΕΙ ή ΤΕΙ δεν καλύπτεται με αυτοάσκηση. Και η έκπληξη που κοστίζει: στις δύο περιπτώσεις της Β΄ — πτυχίο με ειδικότητα άλλου κλάδου, και έως 5 άτομα — η Γραπτή Εκτίμηση Επαγγελματικού Κινδύνου (ΓΕΕΚ) ανατίθεται υποχρεωτικά σε τρίτον με τα προσόντα του νόμου (502 §7)· δεν αφορά την κατηγορία Γ΄.

Σε ποια κατηγορία πέφτετε;

Όλα κρέμονται από τον ΚΑΔ σας: ώρες, ποιος επιτρέπεται να είναι Τεχνικός Ασφαλείας, αν μπορείτε να τον κάνετε εσείς. Ο πίνακας άλλαξε ριζικά τον Οκτώβριο 2025 (άρθρο 29 ν. 5239/2025). Χονδρικά: γραφεία, καταστήματα και εμπόριο Γ΄· συνεργεία, πρατήρια και βιοτεχνίες Β΄· κατασκευές κτιρίων (41) και έργα πολιτικού μηχανικού (42) Α΄ — αλλά τα οικοδομικά έργα κάτω από 2.000 κυβικά μέτρα (41.2) και οι εξειδικευμένες κατασκευαστικές εργασίες (43) είναι Β΄, με αντίστοιχες εξαιρέσεις σε κάθε κλάδο.

Δύο παγίδες: ο κανόνας «ό,τι δεν είναι Α΄ ή Γ΄ είναι Β΄» καταργήθηκε — δεν «υποθέτετε» κατηγορία· και ο νόμος μιλά ΚΑΔ-2008 ενώ στο TAXIS έχετε ΚΑΔ-2025, χωρίς διάταξη-γέφυρα.

Πόσες ώρες χρειάζονται;

Συντελεστής ανά εργαζόμενο/έτος (511 ΚΕΔ): Α΄ 3,5, Β΄ 2,5, Γ΄ 0,4 — με ελάχιστα ετήσια 25 ώρες έως 20 άτομα, 50 για 21 έως 50 και 75 από 51 και πάνω. Ισχύει το μεγαλύτερο, με κατανομή κατά μήνα (511 §§3-4).

  • Συνεργείο 5 ατόμων σε Β΄: 5 × 2,5 = 12,5 — ισχύει το ελάχιστο, 25 ώρες.
  • Τεχνική εταιρεία 20 ατόμων: σε Β΄ (ΚΑΔ 43) 50 ώρες, σε Α΄ (ΚΑΔ 42) 70. Η κατηγορία, όχι το μέγεθος, ανεβάζει τον λογαριασμό.

Τι παίρνετε πραγματικά

Ο Τεχνικός Ασφαλείας σας συμβουλεύει στον σχεδιασμό και τη συντήρηση των εγκαταστάσεων, ελέγχει την ασφάλειά τους πριν τεθούν σε λειτουργία, επιθεωρεί τακτικά τις θέσεις εργασίας και διερευνά τα αίτια των ατυχημάτων (504-505 ΚΕΔ). Οι υποδείξεις δίνονται πλέον αποκλειστικά γραπτώς, στο βιβλίο υποδείξεων — που, μέχρι νεότερη υπουργική απόφαση, συνεχίζετε να θεωρείτε.

Τι κινδυνεύετε

Πρόστιμο 500 έως 50.000 ευρώ για καθεμία παράβαση και προσωρινή διακοπή λειτουργίας έως έξι ημέρες από την Επιθεώρηση Εργασίας· μεγαλύτερη ή και οριστική διακοπή μπορεί να επιβάλει ο Υπουργός (542 ΚΕΔ). Σε άμεσο ή σοβαρό κίνδυνο η διακοπή ισχύει μέχρι την πλήρη συμμόρφωση (571 §3α). Η προσφυγή κατά του προστίμου ασκείται εντός 60 ημερών από την κοινοποίηση, χωρίς ανασταλτικό αποτέλεσμα (572 §5).

Η ευθύνη είναι και ποινική: ο εργοδότης που παραβαίνει με πρόθεση τη νομοθεσία τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών ή χρηματική ποινή τουλάχιστον 900 ευρώ ή και με τα δύο (544 ΚΕΔ) — διάταξη που δεν αφορά τον Τεχνικό Ασφαλείας.

Το ακριβότερο δεν είναι το πρόστιμο· είναι το «πληρώνω Τεχνικό Ασφαλείας, άρα είμαι καλυμμένος». Οι υποχρεώσεις του «δεν θίγουν την αρχή της ευθύνης του εργοδότη» (533 §3 ΚΕΔ): ο Άρειος Πάγος επιδίκασε 40.000 ευρώ ηθική βλάβη επειδή ο εργοδότης όφειλε ο ίδιος να χορηγήσει τα Μέσα Ατομικής Προστασίας (ΑΠ 1389/2018).

Δύο υποχρεώσεις μένουν δικές σας. Η ΓΕΕΚ: υπόχρεος να την έχει είναι ο εργοδότης (534 §1α), η έλλειψή της τιμωρείται ανεξάρτητα από άμεσο κίνδυνο, και μελέτη πριν τον Οκτώβριο 2025 δεν καλύπτει όσα πρόσθεσε το άρθρο 37 ν. 5239/2025 (533 §8). Και σε ατύχημα: αναγγελία σε 24 ώρες σε Επιθεώρηση Εργασίας και e-ΕΦΚΑ για όλα τα ατυχήματα, στην αστυνομία μόνο επί σοβαρού (διακομιδή και νοσηλεία) ή θανάτου, και επαγγελματική ασθένεια εντός 5 ημερών (534 ΚΕΔ).

Τι να ετοιμάσετε για να πάρετε απάντηση

  1. Τον ΚΑΔ σας και τους δευτερεύοντες.
  2. Πόσους εργαζόμενους έχετε και πού — έδρα, υποκαταστήματα, χώροι πελατών.
  3. Τα τυπικά προσόντα σας, αν σκέφτεστε να ασκήσετε ο ίδιος τα καθήκοντα.
  4. Τι υπάρχει ήδη: βιβλίο υποδείξεων, ισχύουσα ΓΕΕΚ και πότε γράφτηκε, βιβλίο ατυχημάτων, αρχεία ΜΑΠ (Μέσων Ατομικής Προστασίας) και εκπαιδεύσεων.
  5. Αν υπάρχει ενεργή ανάθεση που πρέπει πρώτα να κλείσει στο σύστημα.
Θέλετε τιμή; Στείλτε μου e-mail στο info@techsafe.gr με τα παραπάνω.

Το γράμμα των διατάξεων — εξαιρέσεις ΚΑΔ, υπολογισμός προστίμων, προθεσμίες — είναι στο άρθρο για συναδέλφους.

Ενημερωτικό κείμενο· δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή ούτε τον έλεγχο της επιχείρησής σας. Παραπομπές στον ΚΕΔ (π.δ. 62/2025).